Op 23 maart 1775 was het zover. Geertruid zou onder de tortuur worden gesteld. Advocaat de Limpens had zijn best gedaan. Hij had braaf acht vragen op papier gezet ten behoeve van zijn baas Vignon, de luitenant-drossaard van het Land van Valkenburg. Ze waren bedoeld als opmaat naar het “scherper examen”, (tortuur) van mej.Bosch. De advocaat vroeg de edelachtbare heer Vignon dan ook om deze vragen als leidraad voor het verhoor te nemen en ervoor te zorgen dat de antwoorden van mej.Bosch door de secretaris netjes in een proces-verbaal werden opgenomen. Als eerste moest hij vragen of ze lid was van de bende van gauwdieven en knevelaars, hoe lang al, en door wie ze er dan bij betrokken was geraakt. Als deze vraag met ja werd beantwoord, moest de aangeklaagde aangeven bij welke inbraken, diefstallen, of andere criminele daden ze present was geweest. Vignon moest vervolgens vragen naar namen en bijnamen van bendeleden, maar ook naar de namen van de echtgenotes van de aan Bosch bekende bendeleden. De aanklager probeerde op deze wijze iets van een “structuur” van de bende aan de weet te komen. Waar kwamen ze bij elkaar, hoe groot was ieders aandeel in de buit, en welke wapens gebruikte men zo al. Vignon diende ook aan de weet te komen of Bosch de gebruikelijke Bokkenrijders eed had afgelegd. Als dat zo was, dan wilde hij natuurlijk weten waar dat gebeurd was en  wie haar daartoe aangespoord had. De laatste twee vragen hadden ten doel te achterhalen wat de uiteindelijke bedoelingen van de bende waren en wie de leiding hadden van al deze criminele activiteiten.

Bosch kreeg te horen dat ze alle vragen naar waarheid moest beantwoorden en dat ze tijdens het verhoor door de scherprechter gemarteld zal worden. Ze zou helaas moeten plaats nemen in de tortuurstoel, en kennis maken met gruwelijke pijnen van de duim- en beenschroeven. Om elf uur in de ochtend raakte ze na het aanbrengen van de eerste beenschroef bewusteloos en ze werd daarom op advies van een aanwezige “arts” kort van de martelstoel afgehaald. Na een half uur vond de medicus haar voldoende hersteld om de martelpraktijken voort te zetten. In eerste instantie vertelde ze dat ze niet bij de diefstal “op den Schaesberg” aanwezig had kunnen zijn omdat ze toen pas twaalf jaar oud was. Ook aan de overval te Aerensgenhout had ze niet meegedaan. Volgen haar woonde ze toen in Maastricht in een wijnkelder.Bosch had inderdaad een tijdje een baantje in deze stad. De rechters stelden haar voor de tortuur te stoppen als ze de waarheid zou vertellen. Geertruid knikte instemmend en biechtte toen toch maar haar deelname op aan de delicten “op den Schaesberg” en Aerensgenhout. Het gerecht wilde echter nog meer bekentenissen.

Om kwart voor twaalf bevestigde de beul daarom de tweede beenschroef. Dat zorgde voor zoveel “ongemak” dat Geertruid plotseling begon te “zingen”. Ze verstrekte het gerecht de namen van welgeteld zesentwintig z.g. bendeleden. Het gebeurde heel vaak dat er onder de zware mishandelingen namen genoemd van mensen die geheel onschuldig waren. Onder de door haar gegeven namen bevonden zich die van haar eigen vader, “den chirurgijn Kerckhoffs van Hertogenrade”, en zijn broer Baltus uit Merkstein. Drie toppers dus. Bosch moet dus op de hoogte zijn geweest van de man waarvan men veronderstelde dat hij de leiding had van deze gruwelijke bende. De overige mannen kwamen allemaal uit de buurt van de Heek. Uit Aelbeek, Houthem enz. Ze noemde zelfs de naam van iemand uit de regio die als knecht in dienst zou zijn van de gouverneur van Nameur, oftewel Namen.

Toen ze verder niets meer wilde bekennen werd om half een voor alle zekerheid nog een keer gestart met de tortuur. Misschien was ze nu zwak genoeg om nog meer namen te vertellen. Het haalde overigens niet veel uit. Na een kwartier werd de tortuur gestaakt. Ze kreeg te horen dat de “behandeling” in de namiddag zou worden voortgezet. Het meisje werd terug gebracht naar haar cel waar ze geradbraakt door de mishandelingen eenzaam moest wachten op de resterende tortuur door de scherprechter. De secretaris van de rechtbank zette de naam Geertuijg Boosch onder het proces-verbaal!!!

  • Wordt vervolgd met deel twee
Advertenties