Erger dan de plaag van Egypte

In het jaar 1635 werden de omstreken van Luik, Hasselt en Maastricht geteisterd door plunderende Kroaten onder leiding van de Hollander Jan van Weert, die zich als hun aanvoerder had opgeworpen. Anderhalf decennium later kregen dezelfde streken te maken met een plaag die nog veel erger was. Die plaag droeg de naam “Lotharingers”! Hertog Karel van Lotharingen was door de Fransen van zijn land beroofd, maar had een manier gevonden om te overleven zonder zijn bezit. Hij bezat geen eigen troepen meer, maar had wel nog de beschikking over een ongeregeld zootje van versleten woestelingen die voor hem “vuile karweitjes” wilden opknappen. Jan van Weert bood namens de hertog deze mannen aan de Spaanse regering in de Nederlanden aan om hen in te zetten tegen de gehate Fransen. Deze bruten ontvingen geen soldij, maar mochten van Karel en Jan van Weert naar eigen goedvinden plunderend en rovend rondtrekken om zo hun “beurs te vullen”! Dorpen en streken waar zij vertoefden, veranderden in rokende puinhopen en verlaten met bloed doordrenkte vlaktes. Een verontwaardigde Aartshertog Leopold van Oostenrijk, die gouverneur van de Spaanse Nederlanden was, kon door een totaal verzwakt bestuur niets uitrichten tegen deze vrijbuiters. De Lotharingers die onder het voorwendsel uitgenodigd te zijn door de Luikse adel moordend door het Luikerland trokken, konden in een toch al verzwakt gebied als bloedhonden doen en laten wat ze wilden. De wildemannen zouden er vijf jaar blijven. In een bewaard gebleven kroniek uit 1654 kunnen we lezen hoe dit helse gebeuren in de praktijk toe ging! “In januari hebben de “Loreinners” het Luikerland weer overvallen.In de stad Hamont hebben ze burgers zonder enige kledij de vrieskou in gejaagd. De Lorreiners hebben hun daarna dood geslagen en geschoten als waren het beesten. Kooplieden uit Maastricht die uit hoofde van hun beroep in de stad vertoefden werd alles afgenomen. Toen deze zich hierover beklaagden, werden ze dood geschoten. Volgens de “Lorreiners” waren ze nu van alle ellende verlost. In een andere kroniek lezen we hoe het in het jaar 1650 toe ging: “De “Lotteringers”zijn in het Land van Luik aangekomen en hebben tweeduizend boeren die hun komst wilden beletten gedood. Ze zijn vier jaar gebleven en als bijen naar alle kanten uit gezworven, naar Het Rijk van Aken, de Landen van Luik, Overmaze, Maastricht en de Kempen. Men leest over heidense tirannen zoals Turken en Romeinse keizers, maar hun gewelddadigheden waren kinderspel vergeleken bij de tirannie van de “Lotteringen”.

Duivelse toestanden

“Ze hebben kerken geplunderd, geschonden en in brand gestoken. Ze hebben “begijnen” naakt op het altaar gelegd en met vijf, zes of tien mannen tegelijk verkracht. Deze vrouwen werden daarna op barbaarse manier vermoord. De hosties werden met voeten getreden en beelden en kostbaarheden uit de kerken werden verkocht of vernield. Vaders van gezinnen werden met tientallen tegelijk vermoord, hun dochters verkracht en daarna ook gedood. Jongemannen werden aan de schouw in hun huizen opgehangen of in het vuur “gebraeden”. Sommige jongens werden als straf levend in een zak met drie katten gestopt. Dorpen en kastelen werden een prooi van het vuur, en wie het waagde zich te beklagen bij het centrale bestuur te Brussel werd voor gek verklaard”. Na een overeenkomst tussen de aartshertog en de bisschop van Luik, werd de hertog van Lotharingen, wiens lege beurs inmiddels goed gevuld was, op zes en twintig februari 1654 in Brussel aangehouden en in het kasteel van Antwerpen opgesloten. De roverhoofdman werd in hetzelfde jaar nog naar Spanje vervoerd en in de stad Toledo onder strenge bewaking gesteld. Hij kwam in 1659 weer vrolijk op vrije voeten en kreeg krachtens een tussen Franrijk en Spanje gesloten verdrag zijn land weer terug. Wordt slechtheid altijd beloond???

Advertenties